โครงการศึกษาประวัติสวนทุเรียนนนท์ ฯ

16 พระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล ต้องพระแสงปืนเสด็จสวรรคต ณ พระที่นั่งบรมพิมาน ในพระบรมมหาราชวัง จึงสร้างความโศกเศร้าสะเทือนพระราชหฤทัยแก่สมเด็จย่าเป็นอย่างยิ่ง ในวันเดียวกันนนั้น รัฐบาลในได้ กราบบังคมทูลอันเชิญ สมเด็จพระราชโอรสองค์เล็ก คือ พระเจ้าน้องยาเธอ เจ้าฟ้าภูมิพลอดุลยเดช ซึ่ง ขณะนั้นมีพระชนมายุเพียง 18 พรรษา เสด็จขึ้นสืบราชสันตติวงศ์ต่อจากพระบรมเชษฐาธิราช เป็น พระมหากษัตริย์ลาดับที่ 9 แห่งบรมราชวงศ์จักรี เฉลิมพระปรมาภิไธยว่า “พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหิตลาธิเบศรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร” เป็นพระมหากษัติย์แห่งประเทศไทย รัชกาลปัจจุบัน หลังจากจัดการพระบรมศพของรัชกาลที่ 8 เรียบร้อยแล้ว กลางเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2489 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช พร้อมด้วยสมเด็จพระพี่นางเธอ และสมเด็จย่า ได้เสด็จฯ กลับประเทศสวิสเซอร์แลนด์ เพื่อทรงไปศึกษาต่อ ณ มหาวิทยาลัยแห่งเดิม เพื่อเตรียมพระองค์ที่จะทรง กลับมาปกครองบ้านเมืองและอาณาประชาราษฎร์ ในระหว่างนั้นสมเด็จย่าไม่มีพระราชภาระในการถวาย การดูแลพระโอรสและพระธิดา ทาให้พระองค์ทรงมีเวลาว่างและเสด็จกลับมาประทับที่พระตาหนักวังสระ ปทุมได้บ่อยครั้ง และได้ทรงประกอบพระราชกรณียกิจเพื่อเป็นประโยชน์แก่ประชาชนและแผ่นดินมากขึ้น ทั้งนี้สมเด็จย่า ได้ทรงบาเพ็ญประโยชน์สุขแก่ประเทศชาติและประชาชนอย่างอเนกอนันต์จึงทรงได้รับพระ มหากรุณาโปรดเกล้าฯ เป็นผู้ทรงสาเร็จราชการแทนพระองค์ ในปีพุทธศักราช 2513 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตามประกาศ พระบรมราชโองการ ณ วันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2513 ให้ประกาศเฉลิมพระนามาภิไธย สมเด็จพระราช ชนนีศรีสังวาลย์ เป็น “สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี” ตลอดระยะเวลาที่ประทับอยู่ในประเทศ ไทย สมเด็จย่าทรงประกอบพระราชกรณียกิจเป็นจานวนมาก ทั้งในด้านการศึกษา ศาสนา และการ สงเคราะห์ประชาชน ทรงตั้งมูลนิธิมากมาย ทรงสละพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์และเสด็จพระราชกุศล สร้างโรงเรียนตารวจตระเวนชายแดนและท้องถิ่นทุรกันดารทั่วประเทศ ทรงริเริ่มตั้งหน่วยแพทย์อาสาฯ เพื่อออกปฏิบัติหน้าที่ดูแลรักษาประชาชนโดยไม่คิดมูลค่าโดยตั้งเป็นมูลนิธิ พอ.สว. พระองค์ทรงออกเยี่ยม ราษฎรในท้องถิ่นทุรกันดาร พยายามพัฒนาและแก้ไขปัญหาความยากจนเพื่อพัฒนาความเป็นอยู่ของ ราษฎรของพระองค์ได้มีชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น โดยเฉพาะชาวไทยภูเขาเผ่าต่างๆ ของประเทศไทย จน เกิดเป็นโครงการพัฒนาดอยตุง และได้รับการขนานนามจากชาวไทยภูเขาด้วยความรักและเทิดทูนว่า “แม่ ฟ้าหลวง” สมเด็จย่า: บั้นปลายพระชนชีพของสตรีผู้ประเสริฐสูงสุด ตั้งแต่ช่วงปลายพุทธศักราช 2531 เป็นต้นมา สมเด็จย่าทรงมีพระชนมายุครบ 90 พรรษาแล้ว ได้ทรงประทับอยู่ในประเทศไทยโดยตลอด จากเดิมที่พระองค์มักจะทรงแปรพระราชฐานไปพักแรมที่