โครงการศึกษาประวัติสวนทุเรียนนนท์ ฯ

10 “พิธีอภิเษกสมรสของสมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอ เจ้าฟ้ากรมขุนสงขลานครินทร์ จัดขึ้น บ่ายวันนี้ที่วังสระปทุม พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะเสด็จพระราชดาเนินไปทรงเป็นองค์ ประธานในพิธี เจ้าสาวคือนางสาวสังวาลย์ ผู้เคยเป็นข้าหลวงของสมเด็จพระบรมราชเทวี พระ ราชมารดาของเจ้าบ่าว และก่อนหน้านี้โปรดเกล้าฯให้ไปศึกษาต่อที่สหรัฐอเมริกา” (Bangkok Times, 1920 อ้างถึงใน โครงการไทยศึกษา, 2527: 62) ชีวิตสมรสและครอบครัว ชีวิตสมรสของสมเด็จย่าหรือ นางสาวสังวาลย์ ตะละภัฏ ในขณะนั้น เรียกได้ว่าเป็นการเปลี่ยน ชะตาชีวิตเลยก็ว่าได้ จากหญิงสาวที่ตั้งใจไปศึกษาต่อในด้านที่ตนชอบและสนใจ แต่โชคชะตาทาให้ได้พบ ได้รู้จัก ได้กลายเป็นความสนิทสนมและความรัก จนกระทั่งมีการหมั้นหมายและอภิเษกสมรสกับสมเด็จ เจ้าฟ้าของประเทศ โดยหลังจากพิธีอภิเษกสมรสนางสาวสังวาลย์ ตะละภัฏ ก็มีฐานะเป็น หม่อมสังวาลย์ มหิดล ณ อยุธยา และมีพระนามที่เรียกขานในเวลานั้นว่า “หม่อมสังวาลย์” จากนั้นทั้งสองพระองค์ได้ ทรงกลับไปศึกษาต่อที่สหรัฐอเมริกา โดยในวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2463 ได้เสด็จทางรถไฟ ไปลงเรือที่ปีนัง เพื่อเดินทางไปทางฝั่งยุโรป หลังจากเสด็จประพาสยุโรปแล้ว ปลายปีเดียวกันนั้นทั้งสองพระองค์ก็ได้ทรง เดินทางข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกไปยังสหรัฐอเมริกา ที่เมืองบอสตัน ทั้งสองพระองค์ยังคงประทับอยู่ที่ แฟลตเดิมของสมเด็จพระบรมราชชนก คือ ที่ 329 ถนนลองวู้ด บอสตัน ใกล้กับโรงเรียนแพทย์ของ มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดที่พระองค์ทรงศึกษาอยู่ สมเด็จพระบรมราชชนก ทรงเข้าศึกษาต่อในวิชา สาธารณสุขศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ส่วนสมเด็จย่า ซึ่งบัดนี้ทรงเป็นหม่อมของเจ้านายที่ดารงพระ อิสริยยศสูง มีพระภาระหน้าที่อีกมากที่จะต้องทรงรับผิดชอบเพื่อแบ่งเบาและช่วยเหลืองานของพระสวามี ทรงเข้ารับการศึกษาในหลักสูตรเตรียมพยาบาล ณ วิทยาลัยซิมมอนส์ (Simmons College) ก่อนที่จะไป ทรงศึกษาการสาธารณสุขเกี่ยวกับโรงเรียน (School Health) ในภาคฤดูร้อนที่สถาบันเอ็มไอที (MIT: Massachusettes Instutitute of Technology) เมื่อทั้งสองพระองค์ทรงสาเร็จการศึกษา ก็เสด็จไปยังทวีปยุโรปเพื่อท่องเที่ยวและดูงาน ระหว่าง นั้นได้ทรงเจรจากับผู้แทนมูลนิธิรอกกี้ เฟลเลอร์ ในเรื่องขอความช่วยเหลือเพื่อปรับปรุงการศึกษาด้าน การแพทย์ของประเทศไทย ในช่วงพุทธศักราช 2465 สมเด็จฯ เจ้าฟ้าวไลยอลงกรณ์ กรมหลวงเพชรบุรี ราชสิรินธรประชวรพระวักกะ (ไต) ทั้งสองพระองค์จึงต้องเสด็จกลับประเทศไทย เพื่อตามเสด็จฯ พระเชษฐภคินีไปรักษาพระองค์ ณ สหราชอาณาจักร ต่อมาในวันที่ 6 พฤษภาคม พ.ศ. 2466 สมเด็จย่า ได้ให้กาเนิดหม่อมเจ้ากัลยาณิวัฒนา พระธิดาองค์แรก สมาชิกใหม่แห่งราชสกุลมหิดล ณ กรุงลอนดอน และในปลายปีนั้นทั้งสามพระองค์ได้เดินทางกลับประเทศไทยอีกครั้ง