โครงการศึกษาประวัติสวนทุเรียนนนท์ ฯ

28 5. ขนาด [ขะหฺนาด] น. เครื่องสาดนํ้ารดต้นไม้ โดยมากสานด้วยไม้ไผ่ รูปแบนๆ มีด้ามสําหรับถือ (ราชบัณฑิตยสถาน, 2546) ขนาด เป็นเครื่องจักสานที่เกิดจากภูมิป๎ญญาท้องถิ่นซึ่ง เป็นเครื่องใช้ในสวนที่ใช้กันมานาน ตั้งแต่โบราณ ใช้สําหรับวิดน้ําหลังร่องสวน เพื่อรดน้ํา ทําจากไม้ไผ่ กระจูด และลวด ป๎จจุบันมีการ ประยุกต์ใช้ สังกะสี หรือแผ่นโลหะมาใช้แทนเครื่องสาน ขนาดยังถูกแบ่งออกเป็น 2 ชนิด คือ ขนาดรดน้ํา และขนาดลอก ขนาดรดน้ําจะเป็นอุปกรณ์ ตักน้ํา มีด้าม คล้ายช้อน แผ่แบน มีก้นลึกกว่าขนาดลอกแต่ตื้นกว่าแครง ใช้รดน้ําต้นไม้ในร่องสวน ลักษณะการใช้งานคล้ายกับแครง ส่วน ขนาดลอก รูปร่างคล้ายคลึงกับขนาดรดน้ํา แต่มีก้นตื้นกว่า ใช้ สําหรับตักเลนเพื่อขุดลอกร่องสวน (ศูนย์การเรียนรู้เพื่ออนุรักษ์ทุเรียนพื้นบ้านนนทบุรี, 2557) วิธีการใช้งาน จับด้ามขนาดให้มีระยะห่างพอประมาณด้วยมือทั้ง 2 ข้าง จุ่มตัวขนาดลงใน ท้องร่องสวน จากนั้นตักน้ําจากร่องสวนเพื่อรดต้นพืชในสวน ภาพที่ 4 ขนาดไม้ไผ่ ที่มาของภาพ : กระทรวงวัฒนธรรมและศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ, 2555